Selepas 40 hari peperangan, Iran dan Amerika Syarikat telah bersetuju untuk melaksanakan gencatan senjata selama dua minggu bagi membuka ruang rundingan berdasarkan pelan damai 10 perkara yang dikemukakan Iran melalui Pakistan minggu lalu.
Pusingan pertama rundingan dijadualkan berlangsung pada hari Jumaat di Islamabad, dengan syarat Israel tidak menggagalkan gencatan senjata tersebut, yang telah mula dilanggari hanya beberapa jam selepas pengumuman dibuat oleh Pakistan dan pihak-pihak yang bertelagah.
Perdana Menteri Pakistan, sebuah negara yang mempunyai hubungan baik dengan Iran dan Amerika Syarikat, merupakan individu pertama yang mengumumkan perkara tersebut.
Dalam satu hantaran di platform X, Perdana Menteri Shehbaz Sharif menyatakan bahawa gencatan senjata itu menghentikan pertukaran tembakan antara Iran dan Amerika Syarikat, serta pengeboman Israel ke atas Lubnan.
Beliau turut menyatakan harapan agar Rundingan Islamabad dapat mencapai keamanan yang berkekalan di Asia Barat.
Presiden Amerika Syarikat, Donald Trump, dalam satu hantaran media sosial menyatakan bahawa Washington menganggap pelan 10 perkara Iran sebagai asas yang boleh dilaksanakan untuk rundingan.
Setiausaha Perang Amerika Syarikat, Pete Hegseth, dalam satu sidang media pada hari Rabu mendakwa bahawa pentadbiran Trump telah mencapai semua objektif peperangan, termasuk menghalang Iran daripada membangunkan senjata nuklear.
Beliau menambah bahawa Iran kini tidak lagi memiliki sebarang sistem pertahanan udara yang komprehensif dan bahawa program peluru berpandu mereka telah dimusnahkan secara fungsional.
Namun, Iran tidak pernah bergerak ke arah pembangunan senjata nuklear, satu fakta yang disahkan oleh rejim pemeriksaan paling komprehensif oleh IAEA, yang telah berjalan sejak 2015 sehingga Amerika Syarikat mengebom kemudahan nuklear Iran pada bulan Jun dan mendakwa telah memusnahkannya sepenuhnya.
Iran juga telah menyertai pusingan kedua rundingan dengan Washington pada bulan Februari untuk mencapai perjanjian yang mengehadkan program nuklear mereka dan memastikan ia tidak digunakan untuk tujuan senjata, namun pentadbiran Trump telah menggagalkan rundingan tersebut dengan melancarkan perang pada 28 Februari.
Berdasarkan satu fatwa (ketetapan agama) yang dikeluarkan oleh Pemimpin Revolusi Islam, Ayatollah Seyyed Ali Khamenei, rakyat Iran dilarang membangunkan senjata nuklear.
Anak beliau, Ayatollah Seyyed Mojtaba Khamenei, yang kini menggantikannya, masih belum membatalkan fatwa tersebut.
Dakwaan Hegseth mengenai kemusnahan program peluru berpandu dan sistem pertahanan udara Iran juga tidak disokong oleh bukti di lapangan.
Iran terus melancarkan serangan peluru berpandu dan dron ke atas pangkalan Amerika di tujuh buah negara, serta ke atas Israel, sejak perang bermula.
Dalam gelombang serangan terbaharu yang ke-100, dilancarkan pada hari Rabu, Iran menyerang 25 lokasi di Israel dan Teluk Parsi.
Iran juga mengekalkan penutupan Selat Hormuz kepada kapal milik negara yang dianggap bermusuhan sepanjang tempoh perang dan untuk 14 hari seterusnya, hanya kapal yang mendapat kebenaran koordinasi dengan tentera Iran dibenarkan melalui laluan tersebut.
Dalam sidang medianya, Hegseth menyatakan, “Iran merayu untuk gencatan senjata ini dan kita semua mengetahuinya… Operasi Epic Fury adalah kemenangan bersejarah dan mutlak di medan perang.”
Namun, sumber memberitahu Tehran Times bahawa kenyataan tersebut adalah tidak benar sama sekali dan sebenarnya Washington yang merayu kepada Iran untuk gencatan senjata.
Amerika Syarikat Kalah dalam Perang yang Dimulakan Sendiri Akibat Salah Percaturan
Para penganalisis menyatakan bahawa perang yang dilancarkan oleh Trump berpunca daripada salah percaturan: dengan membunuh Ayatollah Khamenei pada hari pertama perang dan melaksanakan pengeboman berterusan ke atas kawasan awam, mereka percaya rakyat Iran akan bangkit menjatuhkan Republik Islam atau kerajaan Iran akan terpaksa tunduk.
Beberapa laporan turut mencadangkan bahawa Israel merupakan dalang utama di sebalik perang tersebut.
Sebaliknya, rakyat Iran bersatu menyokong Republik Islam, turun ke jalanan setiap malam bagi menunjukkan sokongan terhadap kerajaan mereka walaupun berdepan pengeboman berterusan oleh Amerika dan Israel.
Pegawai Iran juga enggan berundur dan walaupun berdepan ancaman pembunuhan, mereka menyatakan kesediaan untuk meneruskan tugas dan sanggup mati demi negara.
Beberapa pegawai kanan Iran, termasuk Ketua Keselamatan Ali Larijani, telah dibunuh sepanjang 40 hari tersebut, namun setiap seorang digantikan oleh pengganti yang sama tegas dan bersemangat.
Pentadbiran Trump juga dilihat telah meremehkan kekuatan ketenteraan Iran.
Laporan menunjukkan sekurang-kurangnya 70% pangkalan Amerika di Asia Barat kini musnah.
Harga tenaga turut meningkat dengan ketara akibat situasi di Selat Hormuz dan kesan ekonomi global dijangka berterusan walaupun perang berakhir.
Iran menyatakan bahawa mereka bersedia untuk menyambung semula perang sepenuhnya terhadap kepentingan Amerika dan Israel sekiranya mereka mendapati pihak Amerika tidak serius dalam diplomasi.
Dalam satu kenyataan, Markas Pusat Khatam al-Anbiya, badan yang menyelia operasi perang menyatakan bahawa mereka akan menunggu hasil rundingan, namun menegaskan bahawa mereka sentiasa bersedia untuk bertindak.
Media Ibrani melaporkan bahawa Israel tidak berpuas hati dengan gencatan senjata tersebut dan kemungkinan tercapainya perjanjian.
Tindakan Israel mengesahkan laporan tersebut apabila mereka menyerang sebuah loji penapisan minyak di selatan Pulau Lavan pada hari Rabu, yang dibalas oleh Iran dengan serangan ke atas tapak tenaga berkaitan Amerika di UAE dan Kuwait.
Israel juga melancarkan antara serangan paling berdarah ke atas Lubnan selepas pengumuman gencatan senjata, menyebabkan ratusan orang terbunuh dan cedera dalam pengeboman di seluruh Beirut.
Sumber memberitahu Agensi Berita Fars bahawa Iran sedang bersiap sedia untuk membalas serangan tersebut.
Joe Kent, bekas pengarah Pusat Kebangsaan Kontraterorisme Amerika Syarikat yang meletak jawatan pada bulan Mac sebagai tanda bantahan terhadap perang ini, menyatakan dalam satu mesej video di platform X bahawa Washington perlu memastikan Israel tidak mensabotaj perjanjian gencatan senjata antara Amerika dan Iran.
“Perkara terakhir yang kita perlukan ialah Israel melakukan apa yang mereka lakukan dalam rundingan sebelum ini, menyasarkan perunding atau melancarkan siri serangan yang meningkatkan konflik,” kata Kent.
About the Author
