Perkembangan mutakhir dalam Perikatan Nasional telah membuka ruang kepada pelbagai tafsiran.
Ada yang menjangkakan krisis antara PAS dan Bersatu akan berakhir dengan perpecahan, manakala sebahagian yang lain melihatnya sebagai titik akhir kepada kerjasama yang telah terbina sejak beberapa tahun lalu.
Namun, keputusan yang lahir daripada mesyuarat terbaru memperlihatkan sesuatu yang berbeza daripada jangkaan ramai.
Apa yang berlaku bukanlah perpecahan, sebaliknya satu pendekatan politik yang lebih berhati-hati, tenang dan strategik.
Jangkaan Ramai: PN Akan Berpecah
Sebelum mesyuarat berlangsung, pelbagai spekulasi telah beredar.
Ramai pemerhati politik menjangkakan Bersatu akan disingkirkan daripada Perikatan Nasional.
Ada yang melihat gabungan itu bakal berubah daripada formula “4+1” kepada “4–1”.
Bahkan terdapat pihak yang seolah-olah telah menyediakan naratif bahawa PAS akan menggunakan kekuatannya untuk menguasai PN dan menyingkirkan rakan komponennya.
Namun, apa yang berlaku ternyata jauh berbeza.
Menurut kenyataan Tan Sri Muhyiddin Yassin sendiri kepada media, isu penyingkiran Bersatu langsung tidak dibincangkan dalam mesyuarat tersebut.
Kenyataan ringkas beliau bahawa “benda itu tidak dibincang” telah mengubah keseluruhan naratif yang dibina sebelum ini.
Politik Menambah, Bukan Mengurang
Jika benar matlamat PAS ialah menguasai PN secara mutlak, maka inilah peluang terbaik untuk berbuat demikian.
Namun, keadaan menunjukkan sebaliknya.
Ketika pelbagai pihak menjangkakan pengurangan ahli, PN sebenarnya menerima kemasukan parti lain seperti Pejuang dan Parti Wawasan.
Ini menjadikan formula politik yang lebih sesuai bukan “4–1”, tetapi “4+2”.
Keadaan ini memberikan gambaran bahawa kepimpinan baharu di bawah Datuk Seri Ir. Dr. Ahmad Samsuri Mokhtar tidak memilih jalan konfrontasi, sebaliknya membuka ruang kepada penyertaan dan penyatuan.
PAS juga tidak menggunakan kedudukannya untuk menentukan siapa yang boleh berada dalam PN dan siapa yang perlu keluar.
PAS Tidak Memiliki PN
Antara tuduhan yang sering dilemparkan ialah PAS mahu menjadikan PN sebagai hak milik eksklusifnya.
Namun, tindakan yang berlaku menunjukkan sebaliknya.
PAS tidak mengumumkan penyingkiran Bersatu.
PAS juga tidak mengumumkan perang politik terhadap Bersatu.
Malah pimpinan tertinggi PAS tidak menyerang secara peribadi pimpinan Bersatu.
Presiden PAS sendiri menegaskan bahawa soal keluar atau masuk bergantung kepada parti tersebut sendiri.
Pendirian ini menunjukkan bahawa PAS melihat PN sebagai sebuah gabungan politik, bukannya organisasi milik mana-mana parti.
Dalam masa yang sama, kenyataan bahawa PAS akan terus meneroka kerjasama politik dengan pihak yang mempunyai matlamat perjuangan yang sama turut membuka ruang kepada sebarang proses perdamaian pada masa hadapan.
Jambatan Tidak Dirobohkan
Dalam politik, memutuskan hubungan adalah mudah, tetapi mengekalkan ruang untuk perdamaian memerlukan kebijaksanaan.
PAS memilih untuk tidak meruntuhkan jambatan hubungan dengan Bersatu.
Walaupun hubungan dilihat tegang, saluran komunikasi dan peluang penyatuan masih dibiarkan terbuka.
Keadaan ini boleh diibaratkan sebagai sebuah jambatan yang rosak tetapi belum runtuh.
Jika ada pihak yang mahu kembali kepada penyatuan, maka usaha membaiki jambatan itu perlu datang daripada kedua-dua pihak.
Pendekatan ini menunjukkan kematangan politik yang mengutamakan masa depan gabungan berbanding emosi semasa.
Reaksi Bersatu dan Ujian Politik
Dalam tempoh yang sama, beberapa pimpinan Bersatu dilihat mengeluarkan kenyataan yang agak keras terhadap PAS.
Kritikan terbuka, sindiran dan pelbagai hantaran di media sosial menjadi perhatian ramai.
Namun, menariknya, pimpinan PAS memilih untuk tidak membalas dengan nada yang sama.
Tiada serangan balas secara agresif.
Tiada ancaman terbuka.
Tiada pengumuman untuk bertanding menentang Bersatu.
Sebaliknya, ruang penyatuan terus dibuka.
Pendekatan ini akhirnya meletakkan tekanan politik kepada Bersatu sendiri.
Mereka kini berada dalam kedudukan untuk menentukan hala tuju mereka.
Jika mereka memilih untuk kekal dan berdamai, mereka perlu mencari titik persefahaman baharu.
Jika mereka memilih untuk keluar, maka sejarah akan mencatat pihak manakah yang sebenarnya memilih jalan perpecahan.
Gaya Politik Dr Sam
Sepanjang krisis ini, terdapat pihak yang menganggap Dr Ahmad Samsuri Mokhtar terlalu perlahan dalam bertindak.
Ada yang melihat beliau terlalu berhati-hati dan tidak agresif.
Namun, politik bukan semata-mata soal tindakan pantas.
Kadangkala kekuatan sebenar terletak pada keupayaan membaca keadaan, mengawal emosi dan memilih waktu yang tepat untuk bertindak.
Dr. Sam dilihat menggunakan pendekatan seorang jurutera: menganalisis struktur, mengenal pasti tekanan dan mengelakkan kerosakan yang lebih besar.
Beliau tidak melatah apabila diserang.
Beliau tidak tergesa-gesa membuat keputusan yang boleh memecahkan gabungan.
Sebaliknya, beliau membiarkan keadaan berkembang sehingga semua pihak dapat melihat dengan jelas siapakah yang benar-benar mahukan penyatuan dan siapakah yang memilih jalan sebaliknya.
Penutup
Krisis yang berlaku dalam PN mungkin belum berakhir sepenuhnya.
Namun, apa yang dapat diperhatikan ialah pendekatan politik yang lebih tenang dan berstrategi.
PAS di bawah kepimpinan Dr. Ahmad Samsuri tidak memilih jalan konfrontasi.
Mereka tidak menyingkirkan, tidak menghukum dan tidak menutup pintu rundingan.
Kini, bola benar-benar berada di kaki Bersatu.
Pilihannya hanya dua: membina semula jambatan penyatuan atau memilih jalan perpisahan.
Dan dalam politik, kadangkala langkah yang paling perlahan itulah yang akhirnya menentukan arah perjalanan keseluruhan permainan.
About the Author
