Faktor PAS Dalam Pilihan Raya Sabah – Bridget Welsh

Terdapat mitos bahawa parti Islam PAS tidak penting secara politik di Sabah.

Dapat difahami mengapa ini berlaku.

Pada 2018, parti itu memperoleh 1,3% undi, kehilangan deposit di semua kerusi yang ditandinginya.

Ini menurun daripada 2.8% undi popular pada tahun 2013, di mana di bawah label Pakatan Rakyat, PAS mempunyai prestasi terbaik di negeri ini.

Pandangan umum adalah bahawa orang Sabah menolak parti Islam ini, memilih politik yang lebih harmoni, dan tidak berpolarisasi agama.

Berdasarkan tinjauan lebih dekat mengenai kerusi, corak kempen dan pengundian pada tahun 2020 – PAS memberikan sumbangan penting kepada kemenangan Gabungan Rakyat Sabah (GRS) di negeri ini, yang mengancam koalisi dan mempunyai implikasi nasional terhadap hubungan dalam politik pakatan.

Sudah ada gesaan terbuka untuk menolak PAS dalam kerajaan GRS dan di DUN, yang dibuat pertama kali oleh Jannie Lasimbang dari DAP Kapayan.

Sebagai tindak balas, Timbalan Ketua Menteri Sabah yang baru dilantik Jeffrey Kitingan dari Star menyebut isu tersebut sebagai ‘berita palsu’ dan presiden PBS Maximus Ongkili telah secara terbuka menyatakan keraguan, dengan memperhatikan kesan serius bagi Sabah.

Memandangkan Kitingan dan Ongkili dan parti masing-masing dipilih secara besar-besaran oleh masyarakat Kadazan-Dusun-Murut, yang mempunyai sebilangan besar penganut Kristian – Sabah mempunyai jumlah penganut Kristian kedua tertinggi di Malaysia selepas Sarawak – pelantikan wakil PAS dalam GRS tidak akan dapat diterima dengan baik di kalangan penyokong utama mereka.

Ini akan menimbulkan reaksi yang kuat.

Hal ini berlaku terutama setelah pilihan raya di mana seruan untuk bersatu dan menjangkau agama adalah teras kempen Warisan Plus yang kalah.

Pada masa penulisan artikel ini, keputusan sama ada PAS akan menjadi wakil tetap dipertikaikan, dengan harapan di kalangan parti Islam bahawa ia harus diberi salah satu jawatan yang dilantik.

Mereka telah mencalonkan lulusan Universiti Malaya Norsah Bongsu, seorang Melayu Brunei yang lahir di Sipitang dan tinggal dan bekerja di Sandakan, untuk jawatan tersebut.

Dia mengetuai sayap wanita parti di negeri ini dan bertanding sebagai calon PAS pada PRU14 di Batu Sapi.

Dalam mencalonkan seorang wanita, PAS menggunakan tuntutan untuk perwakilan wanita yang lebih besar dalam kerajaan GRS yang dominan lelaki.

Menyampaikan tawaran

Perlu dibongkar mengapa PAS percaya mereka layak mendapat kerusi di meja kerajaan GRS.

Dengan berbuat demikian, ini memperlihatkan betapa bertandingnya pilihan raya di Sabah dan betapa pentingnya PAS untuk kemenangan GRS dan peranan yang terus dimainkannya di pentas kebangsaan.

Terdapat dua dimensi untuk mendorong PAS untuk jawatan perwakilan yang dilantik.

Yang pertama adalah bahawa parti itu bersetuju untuk tidak bertanding dalam pilihan raya tahun 2020 untuk membolehkan rakan bukan Islam tidak perlu menjelaskan kepada pengundi mengapa mereka bekerjasama.

Ini datang dari kenyataan yang tidak tepat dan dianggap menghina mengenai Bible yang dibuat oleh seorang pemimpin PAS.

Ini adalah pilihan raya pertama yang tidak ditandingi PAS sejak tahun 1986.

Pro quo, diyakini, adalah sekiranya GRS menang, parti itu akan mengambil salah satu daripada enam kerusi yang dilantik.

Perlu diingat bahawa ini bukan hanya mengenai Sabah, kerana perjanjian mengenai kerusi dan perwakilan melibatkan di mana PAS akan bertanding di seluruh Malaysia – di negeri-negeri di mana terdapat perbezaan dalam Muafakat Nasional seperti Kedah, Terengganu dan Kelantan, misalnya.

Umno dan PN memerlukan bantuan PAS untuk memenangkan kerusi dan memenuhi permintaan parti itu adalah sebahagian daripada rundingan nasional yang lebih luas yang menetapkan pentas untuk pilihan raya umum.

Menyampaikan kempen di Sabah

Faktor kedua ialah PAS memberikan undi.

Sokongan PAS sangat penting bagi Umno dan Bersatu untuk memenangi kerusi di peringkat nasional, kerana penyokong PAS adalah antara yang paling teratur, digerakkan dan setia.

Ini juga berlaku di Sabah.

Pada awal kempen, penyokong PAS di Sabah tidak diberi panduan yang jelas mengenai siapa yang harus disokong.

Ini bererti bahawa sebenarnya menyokong Warisan.

Ketika kempen itu berkembang, mencerminkan kesadaran bagaimana pertandingan yang kompetitif, PAS melakukan dua perkara – ia menggerakkan penyokongnya dengan arahan yang jelas untuk memilih calon Umno atau Bersatu (PN) dan secara terbuka berkempen di negeri ini.

Kunjungan oleh naib presiden parti Tuan Ibrahim Tuan Man dan Menteri Besar Terengganu Ahmad Samsuri Mokhtar menjadi sasaran dalam beberapa hari terakhir kempen untuk menarik undi PAS dalam pertandingan yang dekat.

Ini dibina berdasarkan peningkatan kempen oleh Pemuda PAS dan wakil parti yang berpusat di Sabah.

Sokongan pemilihan PAS di Sabah, walaupun jumlahnya kecil, tertumpu di kawasan tertentu.

Menulis mengenai PRU14, para sarjana Mohamad Shaukhi Mohd Radzi, Syahruddin Awang Ahmad dan Nordin Sakke mengesan sokongan terhadap PAS dari masa ke masa, menunjukkan bahawa sokongan PAS telah meningkat dan telah tertumpu pada kerusi di sekitar Kalabakan, Tawau, Putatan, Sandakan dan Kota Belud.

Sokongan PAS mempunyai dua bentuk – antara mereka dari Semenanjung Malaysia yang merupakan sebahagian daripada tentera / polis / perkhidmatan awam yang ditempatkan di Sabah dan di antara semakin banyaknya parti PAS yang terdiri dari orang Sabah.

Bilangan cawangan PAS di Sabah telah meningkat menjadi 20 kerana PAS telah menjadi parti nasional yang lebih terkenal.

Permohonan untuk cawangan lain di negeri ini sedang menunggu persetujuan.

PAS juga telah menubuhkan ratusan sekolah agama dan pusat jagaan harian di Sabah, dan aktif dalam kegiatan kebajikan sosial.

Bukan kebetulan pemimpin PAS dalam pilihan raya baru-baru ini berkempen di tempat-tempat seperti Sandakan, Putatan, Kota Belud dan sekitar Tawau.

Ini adalah kawasan di mana mereka telah membangun pangkalan untuk beberapa waktu.

Menyampaikan nombor

Berdasarkan hasilnya, kekuatan tradisional PAS yang dipusatkan dan penglibatan mereka dalam kempen, parti itu mempengaruhi keputusan pilihan raya.

Tanpa PAS turut serta dan bergerak dalam kempen tersebut, GRS tidak akan memenangi tiga kerusi: Karambunai, Pintasan dan Liawan – kerusi campuran di Keningau dengan sebilangan besar penjawat awam di mana PAS berkempen dengan sangat kuat dalam pilihan raya ini.

PAS juga memberi sumbangan besar dalam kemenangan di dua kerusi lain, Tempasuk dan Tanjong Keramat, yang dimenangkan dengan lebih selesa – Tempasuk adalah tempat yang bebas, dan Tanjong Keramat adalah tempat lawan tradisional PAS, Amanah, meletakkan calonnya.

Di Karambunai dan Tanjong Keramat, ada juga jumlah undi tentera laut / tentera yang cukup besar, yang terpengaruh oleh kempen PAS dan komen yang tidak tepat oleh pemimpin Warisan Mohammadin Ketapi.

Kempen PAS juga menjadikan pertandingan di Tawau dan Kalabakan lebih kompetitif.

Namun, di sini, Warisan memegang tempat duduk mereka.

Memandangkan sumbangan pilihan raya ini, PAS berpendapat bahawa mereka harus diberi penghargaan dengan perwakilan dan tawaran awal yang disampaikan.

Menyelesaikan ketegangan

GRS kini menghadapi keputusan yang sukar, keputusan yang memecah-belahkan gabungan kerajaan.

Menampung PAS dengan pelantikan kerusi akan menjejaskan Star dan PBS secara politik dengan asasnya.

Ini juga akan mengubah corak politik di Sabah, membawa parti Islam ke dalam kerajaan, yang akan menimbulkan kebencian yang mendalam, dan bagi kebanyakan orang Sabah, memperdalam sentimen anti-persekutuan.

Ramai orang Sabah masih membenci Umno yang masuk, dan kemarahan serupa terhadap PAS akan muncul.

Membawa PAS ke dalam kerajaan Sabah akan dilihat sebagai lanjutan pengimportan politik semenanjung ke negeri ini.

Sebilangan besar suara di Sabah menolak polarisasi politik bangsa dan agama dan memilih Warisan.

Tetapi Umno dan Bersatu terperangkap, kerana telah dibawa pulang kepada mereka bahawa walaupun di Sabah, PAS berpengaruh.

Lemah dan berpecah belah, parti-parti ini perlu menampung parti Islam ini untuk nasib politik mereka sendiri.

Kesepakatan sebenarnya dapat dicapai untuk memberikan PAS kerusi di tempat lain di Malaysia, di negeri-negeri di mana ia menuntut lebih banyak perwakilan, untuk mengurangkan risiko menambah ketegangan di Sabah.

Perjanjian politik nasional mungkin menjadikan isu perwakilan PAS di Sabah diperdebatkan.

Walau apa pun kesepakatan yang dicapai, keadaan tetap berlaku di mana PAS membentuk arah politik nasional Malaysia, bahkan di Sabah.

OLEH BRIDGET WELSH